woensdag 23 december 2015

Bakske vol met stro

Ze stond al lang op mijn sinterklaaslijst: Elu MOF96. Maar de Sint vond dat ik dat speeltje niet zo echt nodig had. Tot iemand mij vroeg of ik een eenvoudige trap voor de zolder kon maken, for a handful of dollars, onder de tafel.
Ik kon dat natuurlijk proberen. Het ergste scenario ware: hij moet zijn trap ergens anders zoeken en ik beschikte over eerste kwaliteit, duur, brandhout (Pinus sabiniana, Californian Pine alias Grijze Den of zoiets).
Nog eens met de Sint getelefoneerd en zie daar. Venit, vidit, en ik sprong een gat in de lucht en moest mijn kop intrekken om niet door de ozonlaag te vliegen.

De trap werd gebouwd en mijn vrouw zwanger.
Eens zien of ik de bovenfrees ook kon inzetten voor het maken van een wieg.
No problem, zeg je?  Nu misschien niet meer, maar toen was dat toch nog een wakkelige onderneming. Ik kon gebruik maken van buurmans vandiktebank. Alle andere bewerkingen wilde ik zoveel mogelijk met de bovenfrees uitvoeren. Enkele 'slips of the tool' zijn wel zichtbaar maar oefenen baart kunst. Oef, oef.

Na het laatste gebruik, zo'n 15 jaar geleden, verdween het kribbeke op zolder, afwisselend zwetend en vriesend geduldig wachtend op een  volgende inzet. En zoals dat dikwijls (maar niet altijd) gaat met geduld, ze werd beloond.
't Kribbeke werd van de zolder gehaald, de kilometers stof en spinnewebben verwijderd. Het werd gewassen geschrobd en geschuurd. Het werd gewreven gemasseerd en geolied. Pure tantra.
De derde woelmuizeniergeneratie komt er aan.







zaterdag 19 december 2015

Van koe tot keu 3/3. Het aanrecht.

Eens de basis gelegd kan met de volgende etage begonnen worden: het aanrecht.
Hoe dit centrale deel van een keuken in mijn eigenste taal heet weet ik eigenlijk niet. Er is sprake van een keukenblok. Onweerstaanbaar komt bij mij het beeld op van een slagersblok (èèk).
'Keukeneenheid' klinkt mij aangenamer. Wat ik nu aan het knutselen ben is echter geen keukenheid maar slechts een deel daarvan.
'Aanrecht' is dan toch niet zó verkeerd.
aanrecht zn. ‘keukenblok’
Mnl. aenricht ‘buffet’ [1467; Stall. I, 25]; vnnl. Abacus ..., een aenrichte, oft credents tafel ‘Abacus, een buffet, of tafel voor spijzen’ [1546; WNT], aenrecht tafel, rechtbank [1567; Nomenclator], aenrechte, aen-recht-tafel [1599; Kil.]; nnl.aanregt [1729; WNT].
Gevormd bij het Middelnederlandse werkwoord aenrechten ‘klaarmaken, opdienen’ (zie → aanrichten).
Met een aanrechtbank werd vroeger een lange smalle tafel met kastjes bedoeld, waarop in de keuken de gerechten werden klaargemaakt om ze op te dienen. De aanrechttafel was iets breder en bevatte geen kastjes. Tot in de 19e eeuw noemde men beide in de spreektaal meestal rechtbank (zie de vindplaats uit 1567). Daarna werd aanrecht het gewone woord, zowel in de betekenis ‘aanrechtbank met gootsteen’ als in die van ‘aanrechtblad’. Dat aanrecht mannelijk kan zijn, maar ook onzijdig (dat was al het geval in het Middelnederlands) komt wellicht door een associatie met het etymologisch verwante → gerecht. 
(http://etymologiebank.nl/trefwoord/aanrecht)
Enfin, ik wil mijn tijd niet verslijten om te achterhalen hoe dit ding in perfect westvlaams genoemd wordt.

Action!
Na een paar zakken schaafsel en zaagmeel had ik een passend raam klaar waartoe enkele deurtjes moesten passen.



















Alle verbindingen zijn verleimde enkelvoudige pen en gat verbindingen. Een bovenfrees is uitermate geschikt voor dit karwij.

















Bij het voorzetraam worden deze met houten deuvels gezekerd zodat eventuele spanning de verbindingen niet uit elkaar trekt.
Wanneer de verbindingen van de deurramen perfect 'zitten' kunnen ze opgevuld worden.

Wegens een kapotte aandrijfriem van mijn vandiktebank  werd ik helaas tijdelijk technisch werkloos (ware daar niet die stapel brandhout). Gelukkig kon ik na een 2tal weken een nieuwe riem bemachtigen zodat ik niet moest ingaan op het aanbod van de heer M.. (Toch hartelijk dank voor het voorstel, heer M.)














(Bron: Twaait)
(aanklikken voor een betere leesbarheid)



De paneeltjes worden los ingezet zodat het hout kan 'werken' tijdens temperatuur- en vochtigheidsgraadschommelingen.
(Ja ja, 'aansprakelijkheidswaardevaststellingsveranderingen' is een veel langer woord)































Nadat ze hun uiteindelijke vorm gekregen hebben worden ze voorzien van een dunne film lariksolie en daarna wordt rondom een minimaal profiel gefreesd. Het daardoor ontstane blanke hout is een nette omraming.


















De ramen worden samengevoegd maar blijven nog onbehandeld. Eventuele mankementjes kunnen dan nog verbeterd worden.


















Het geheel wordt grondig geschuurd. De gaten voor scharnieren en deurknopjes worden voorgeboord en daarna kunnen de elementen gehalveerd worden.
Na montage en finishing touch kan dit gedeelte eventjes poseren om "cheese" te zeggen.














Het moeilijkste is achter de rug.
De zij- en achterwand vervaardigen en aanbrengen, alsook het werblad, is eerder een rechttoe rechtaan job. Maar zolang het weer nog enigszins mee speelt wordt mijn aanwezigheid buitenshuis verlangd.
Het is weer tijd om de kerstboom van de zolder te halen.
Maar geen nood. Na de eindejaarsstressfeesten wordt verder geknutseld.
Wrsch. is knutselen een frequentatief van vnnl. knutsen, dat vooral ‘stuk maken, verbrijzelen, stoten’ betekent, zoals inhy sal v dat hooft ... knutsen ‘hij zal uw hoofd kapotslaan’ [1546; WNT knutsen]  
http://www.etymologiebank.nl/trefwoord/knutselen

  Prettige feestdagen, iedereen.


maandag 23 november 2015

Afwisseling

Het werk aan de nieuwe keuken moest tijdelijk plaats maken voor grovere houtbewerking.
Maar ook deze laatste moet (hopelijk niet al te lang) onderbroken worden.





donderdag 5 november 2015

Van koe tot keu 2/3 - 2de etappe.

De geoliede reus is gevloerd. De randlijsten komen later.

















De 2de etappe is het maken van een werkvlak met gootsteen.
Wat een goot-steen met een goot te maken heeft is mij niet duidelijk.
Mijn oma had een pomp-steen. Het water werd in de steen gepompt d.m.v. een handpomp die twee enorm lange 'gouden' armen had.
Thuis hadden wij een water-steen (waarin niét gewaterd mocht worden!).
Het water werd gepompt d.m.v. een klassieke handpomp, zo een pomp die je inmiddels in menig tuintje aantreft als tuinambiënte.



















In de winter werd het water uit de pomp afgelaten. Je mocht wel niet vergeten een ketel (vloeibaar!) water paraat te hebben om de pomp 'smorgens weer 'op te gieten'.
De pomp bedienen deed je best met ietwat takt en gevoel, zoniet kon het gebeuren dat het slot (nr.6) uit de buis sprong en zijn oorspronkelijke positie niet meer innam.
De watersteen was, je raadt het al, van steen.
Hoe mooi een goot/pomp/water'steen' ook mocht zijn, menig drinkglas moest er zijn leven laten.
Ik zal mij dus tevreden stellen met een minder fantasierijke roestvrijstalen 'steen', een afwasbak.

De voorhanden zijnde waterleidingen en -afvoerbuis moeten nog aangepast worden.
Na lang overleg of ik deze leidingen neongroen dan wel neongeel verf, of een combinatie van beide, heb ik besloten dit staaltje loodgietersvakmanschap (waarbij gelukkig geen lood meer te pas komt) aan het publieke oog te onttrekken.

















Een tweedehands afwasbak had ik ter beschikking, het aanrecht moest ik mij bezorgen. Tijdens mijn (ettelijke jaren geleden) eerste en enigste, niet-voor-herhaling-vatbaar, bezoek  aan de alom populaire zweedse meubelgigant kreeg ik bijna de kriese. Sindsdien geldt bij mij onvoorwaardelijk: Ik Koop Ergens Anders, of ik maak het zelf  (Dat Is sexY).

Bij het bouwen van een aan de zwaartekracht onderhevige structuur begin ik doorgaans met de basis.
De planken die niet goed genoeg waren voor de houten vloer kunnen wel goed dienen voor de sokkel en alle onzichtbare delen van het aanrecht.
Om het aanrecht zonder problemen te bouwen moet de sokkel perfect zijn.
Gelukkig beschikt een bricoleur over werktuig waarvan de antieke tot pre-industriële handwerker niet eens kon dromen.

















Nochtans bouwden deze vakmensen constructies met werktuigen waarvan wij nog slechts kunnen dromen of in één of ander museum bekijken. Wat zij wél hadden (en wij niet) was tijd en voornamelijk een traditie in het handwerk waardoor ze hun gereedschap konden aanpassen aan de uit te voeren werkzaamheden. Wij passen onze werkzaamheden aan het ons beschikbare 'Made in Germany/China' electro werktuig.
Toch ben ik blij over deze moderne technologie te kunnen beschikken. Zo heb ik de sokkel in een mum van tijd klaar gestoomd. De volledige afwerking moet wel nog een tijdje uitgesteld worden.

















Het zonovergoten herfstweer wil willens nillens gestoord worden door het zingend gezoem van een medogenloze kettingzaag .


dinsdag 13 oktober 2015

Van koe tot keu 1/3.

De oude, in het huis geïntegreerde koestal was wel in de koopprijs meebegrepen maar bij gebrek aan koeien werd deze ruimte onbenut gelaten. In de loop van de DDR-periode deed ook niemand de moeite om de beschadigde muren en vensters te herstellen. Een muur werd gedeeltelijk weggebroken en vervangen door een stalen garagepoort. De vloer bestond uit zand met in het midden een kleine vlakte bakstenen. Het vee moet het hier wel naar de zin gehad hebben: in een hoek stond een grote tegelkachel.

De sinds lang gekoesterde idee deze koestal om te vormen tot keuken begon opeens vorm te nemen.
De zandbodem en bakstenen werden door huurlingen weggehaald en de gehele oppervlakte voorbereid voor een houten vloer. De garagepoort werd vervangen door een terrasdeur. De 'rest' kwam op mijn eigen to do lijst. De tuinactiviteiten werden op 'minimum' geprogrammeerd.

Vooreerst werden de muren bevrijd van het loshangend, voor zover nog voor handen zijnde, plaaster en daarna gerestaureerd.
Twee kleine vensteropeningen waren zwaar beschadigd. Na de nodige herstellingen vervaardigde ik twee passende vensters.



Het bezoek van de obligatorische schoorsteenveger ging gepaard met een -letterlijk- afkeurende blik op de tegelkachel.  "No go, meneer. Té oud. Té vervuilend."


















Het zoeken naar een alternatief bezorgde ons zeker geen hoofdpijn: de gedachte aan een goede keukenhaard zweefde al heel lang door de lucht. Kook-, bak- en verwarmingsstoesstel in één, gevoederd met brandhout uit de regio waardoor het  gasverbruik en ecologische voetafdruk sterk gereduceerd konden worden.
Maar vooraleer dit gewenste stuk in huis kon komen moest ik eerst de handen uit de mouwen steken (althans bij lange mouwen).

Eerst het ongewenste euvel de deur uit wijzen en het ontstane gat toe metsen.






















(De tegels -ongekuist- staan geïntereseerden ter beschikking)














De noodwendige betonsokkel kon gegoten worden,

















genivelleerd,

















en van tegels voorzien.

















Na het drogen van de hardwasolie kon het pronkstuk haar vaste plaats innemen



















en kan ik verder gaan met het leggen van de houten vloer (de 'plancher', dus).





Tijdens de lange wacht/droogtijden kon ik ook  al beginnen met de buitenkant te faceliften.




Maar vooraleer de koe werkelijk keu gaat zijn zal er wel nog veel tijd vergaan.
De tuin schreeuwt om hulp.

zaterdag 18 juli 2015

Zomer. En zo hoort het.

Er zijn zo van die tropische dagen dat je geen lust hebt om ook maar iets te doen behalve een beetje door den hof te kuieren. Eens zien waar en wanneer en wat er nog zou kunnen komen. Je kijkt naar die lege plekken waar nog zo veel plaats is.
Maar dan zie je die volle plekken en je weet niet meer waar eerst te kijken.

Lavendel en distels worden nog steeds druk bevlinderd en bevlogen.




































Met de ingemaakte zwarte aalbessen en frambozen kunnen we een garnizoen bevoorraden en de aardbeien geven nog niet op.

















Nu zijn de rode bessen aan de beurt.

















De kruisbessen hadden zich weliswaar verstopt onder de invasieve smeerwortel.
















De nog prille Cox orange krijgt bijna kramp in zijn schouders




















alsook haar wilde nichtje.





















Na meerdere pogingen om een paar bloempjes te produceren is zij nu toch hoog zwanger.






















'k Durf er haast niet aan denken hoeveel plukwerk er nog voor de boeg staat:

jeneverbes





















Zwarte appelbes
















Sleedoorn
















Duindoorn
















Hazel

















Maar ik krijg heel zeker hulp van allerlei beestjes.

Het bekijken van de lege plekken is toch minder vermoeiend. Oef.






vrijdag 10 juli 2015

Vlinderfestival













































































video
Sorry voor de slechte kwaliteit :-(